Japon Fotoğraf Sanatı – Edo Periyodu ve Ukiyo-E

japon resim sanati edo donemi ve ukiyo e 6195da33463e7 860x572 - Japon Fotoğraf Sanatı – Edo Periyodu ve Ukiyo-E

Japon Fotoğraf SanatıJapon Fotoğraf SanatıSon yıllarda sanata artan ilgiyle beraber dünya üstünde gelişen değişik sanat akımları da yine gün yüzüne çıkmaya başladı. Bunlardan birisi de ada ülkesi olan Japonya’nın kendisine özgü sanat eserleri.Yaşamış olduğu dönemde Vincent van Gogh’u bile etkileyen Japon sanatında fotoğraf, oymabaskı (gravür) ve ağaç baskı (ksilografi) benzer biçimde tarzlar görülür. Japon fotoğraf sanatı içindeki sanatçılara geçmeden ilkin bazı kavramları bilmek gerekiyor.A woodcut entitled, Utamaro Kushi, ca. 1785Japon Fotoğraf Sanatı – Edo DönemiŞimdi adı Tokyo olan Edo bölgesi, 1603 senesinde gayriresmi başkent olmasıyla siyasetin merkezi haline geldi ve bu da ufak balıkçı kasabası olan Edo’nun 1720’lere vardığında dünyanın en büyük şehirlerinden olmasını sağlamış oldu. Edo Periyodu sanat tarihinde çoğu zaman 1667-1867 yıllarını kapsar.Tokugawa Shogunate’nin bu dönem içinde sağlamış olduğu politikalar yardımıyla birçok sanat alanında yenilikler yaşanmaya başladı. O zamana kadar sanatın büyük bölümünü oluşturan kamu evlerinden ziyade günlük yaşam ön plana çıktı.Tıpkı Avrupa fotoğraf sanatında olduğu benzer biçimde Japon fotoğraf sanatı da halk kesimine inmeye başladı. Sanatı halka indirgemek basitçe onu popülerleştirmenin bir yoluydu. Bu sayede belirli bir sınıfa mensup olmasalar da insanoğlu sanatlarını icra etti.Ogata Kōrin, Irises at Yatsuhashi (Eight Bridges), 1709Edo Periyodu Sanat OluşumuBu sanat akımı için, karakterini şekillendiren unsurlar içinde Momoyama periyodunun kalıntıları olduğu doğruydu. Edo süreci sanatının oluşumundaki etkin faktörlerden biri de Kano okulunun Okru ressamlarının, özetlemek gerekirse, değişime ayak uydurması vardı.Kano okulu, Edo periyodunun sonunda gelişen bazı boyama tekniklerinin temellerini oluşturdu. Bunun yanı sıra Kanbun (1661-1673) zamanında Kano okulu ve Taso okulu benzer biçimde yerlerde gelişen fotoğraf türleri yeni şehir Edo’ya yayılmaya başladı.Sonunda fotoğraf talep üstüne üretiliyordu. Bazı eserler için seri üretime gereksinim duyuluyordu. Bundan dolayı seri üretime daha uygun olan baskı çeşitleri denenmeye başlandı. Ukiyo-e de bu dönem içinde hayata merhaba dedi.Ogata Kōrin, Rough Waves, Edo PeriodUkiyo-EUkiyo-E, sanat tarihinde “Japon Halk Sanatı” ya da “Japon Seçimi Halk Sanatı” olarak adlandırılır. Bu sanat akımı içinde bulunmuş olduğu periyodunu, Edo, olduğu benzer biçimde yansıtır.Kelime anlamı olarak aşağı yukarı “uygar” anlamını taşır. Bu akımın kahramanları orta sınıfın kenar kesimlerinden gelmiş olarak kendini yetiştiren sanatçılardı.20. yüzyılın başlarına kadar tesirini göstermeye devam etti. Avrupa’ya kadar yayılan Ukiyo-E sanatçıların oldukça ilgisini çekti. Devrin sanatçılarından olan Vincent van Gogh, Paul Gauguin, Édouard Manet, Claude Monet hatta Gustav Klimt benzer biçimde adlar beğendi.Avrupa bu akıma Japonya’nın tanımı olarak baktı. “Japon işi”ni tam olarak karşıladıklarını düşündüler.Ukiyo-E sanat akımında kullanılan konulardan bazıları şunlardı:Geyşalar ve geyşa portreleriYerel efsanevi figürlerNatürmort ve görünüm (meisho) tasvirleriŞintoizm ve Budizm benzer biçimde dinsel konuların tasvirleriKlasik edebiyat, şiir, efsaneleşmiş ve mitolojik sahnelerİmparatorlukBijin Tachi isminde olan güzel hanımefendiler Kabuki TiyatrosuSumo güreşiPiknik, festival ve panayırlarShunga isminde olan erotik temalı resimlerFuji DağıDoğadan seçilen narin hayvanlarÇiçekler ve ağaçlar Shibai Ukiyo-E by Masanobu Okumura, depicting the Kabuki theater Ichimura-za in its early days.Ukiyo-E’nin Bazı SanatçılarıHishikawa Moronobu, sanat tarihinde Ukiyo-E’nin ilk temsilcilerindendir. O zamana kadar sanatçılar ahşap baskıda katı bir halde din mevzuları uyguladı. Moronobu bunu değiştirerek gündelik yaşamı ortaya çıkardı ve ahşap baskının özgürleşmesini sağlamış oldu.Kitagawa Utamaro ise eserlerinde Ukiyo-E’yi en iyi yansıtan sanatçılardan birisiydi ve devrin dikkat çeken öteki isimlerinin önüne geçti. Bunun sebebi de Ukiyo-E özelliklerini yansıtma şeklinin hakikaten Ukiyo-E’yi tanımlıyor olmasıydı. Fakat Ukiyo-E’nin aslolan temsilcisi hepimizin bilmiş olduğu Katsushika Hokusai ve onun yanında Utagawa Hiroshige’dir.Bilhassa Hokusai, Japon ahşap baskı sanatına adını altın harflerle yazdı. Hara on the Tokaido, ukiyo-e prints by HiroshigeHokusai popüler olmasının yanı sıra oldukça garip bir sanatçıydı. Hokusai sanata inanılmaz bir tutkuyla bağlıydı. Döneminde bile oldukça orijinal eserler veriyor, kişiliği ile de ün salmaya devam ediyordu.Neredeyse umursamaz, kendini beğenmiş ve sık sık münakaşa çıkartmaya meyilliydi ve onun için var ise yoksa sanatıydı. İlham vardığında yeri ve zamanı düşünmeden sokakta 200 metrekarelik bir alana fotoğraf hayata geçirmeye çalmış olduğu oluyordu.Takiyasha the Witch and the Skeleton Spectre (c. 1843 – 1847) by Utagawa KuniyoshiYazının ikinci kısmı yakında sizlerle!OKUMAYA DEVAM EDİN : Roma Sanatı ve Mimarisi – EtrüsklerKaynakça: Dr. Kıran, H., “Tarihsel Süreç İçerisinde Japon Baskı Sanatına Bir Bakış”, Yüzüncü Yıl Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi, syf.147, 2009.Dr. Öğr. Üyesi Dökeroğlu Tekdemir, Ö., “Hokusai ve Sanatı Üstüne Görsel Bir Okuma”, Journal of Interdisciplinary and Intercultural Art, Volume.3, Special Issue.1, Aralık 2018.Güner, S., “Sanattaki Büyük Dalgalar”, Kontrast Mecmua, S. 52, 2018https://www.metmuseum.org/art/collection/search/45434

https://bilgi-bilgi.com

I am a web developer who is working as a freelancer. I am living in Saigon, a crowded city of Vietnam. I am promoting for https://bilgi-bilgi.com/

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir